Ruimtelijke vraagstukken Havens en goederenvervoer

Taxi- en doelgroepenvervoer

De markt van het taxivervoer is grofweg in te delen in contractvervoer en straattaxivervoer. Het contractvervoer genereert circa 75% van de omzet in de taxibranche. Binnen het contractvervoer kennen we het zogeheten zorgvervoer of doelgroepenvervoer. Passend vervoer voor mensen die dat wegens een beperking nodig hebben.

Toenemende verantwoordelijkheden gemeenten
De laatste jaren zijn door de decentralisaties gemeenten verantwoordelijk geworden voor meer vervoervormen:

  • vervoer met een sociaal recreatief karakter op de korte afstand (Wmo-vervoer)
  • vervoer in het kader van de jeugdwet
  • vervoer van en naar de dagbesteding (het oude “AWBZ extramurale” vervoer, momenteel WLZ)
  • leerlingenvervoer
  • vervoer van en naar sociale werkvoorzieningen

Naast bovenstaande vervoervormen zijn er het zittend ziekenvervoer (opdrachtgever zorgverzekeraars) en het Valys vervoer (opdrachtgever ministerie van VWS).

Ontwikkelingen
Aan de zogeheten onderzijde van het openbaar vervoer vinden verschillende ontwikkelingen plaats, waarbij OV-autoriteiten en gemeentelijke opdrachtgevers gezamenlijk (moeten) optrekken. Gedacht wordt aan modaliteiten als buurtbussen, kleinschalige lokale initiatieven (al dan niet gesubsidieerd, vrijwillig  en/of aanbesteed) en lokale mobiliteitsoplossingen.

Naast de samenwerking tussen OV-autoriteit en gemeente(n) is in toenemende mate sprake van samenwerking tussen  afdelingen van gemeenten en tussen gemeenten op sub-regionaal dan wel regionaal niveau. Van oudsher wordt er gedacht in vervoerregelingen (aanbod) in plaats van in klantbehoeften (vraag) . De laatste tijd is er in toenemende mate een  wijziging in denken zichtbaar waarbij  de behoefte van de klant meer centraal staat. Inmiddels zijn er  in veel regio’s onderzoeken gestart naar mogelijke combinaties tussen de verschillende vervoervormen. Niet (alleen) in de uitvoering (gelijktijdig in het voertuig en volgtijdelijk ofwel inzet voertuigen in de tijd) maar ook op tactisch en strategisch beleidsniveau. Bij dit laatste kan worden gedacht aan beleidsmaatregelen, op het gebied van bijvoorbeeld indicatiestelling en in het trainen en bewust maken van reizigers om bijvoorbeeld gebruik te maken van het reguliere openbaar vervoer.  Bij dit laatste spelen ook de concessiehouders openbaar vervoer een belangrijke rol alsmede ouders (in het geval van leerlingenvervoer).

Bij deze ontwikkelingen past ook een toenemende vraag om kwaliteit. Diverse gemeenten – waaronder de gemeente Heerenveen – werken niet meer via een aanbestedingscontract met 1 vervoerder of in percelen (concurrentie om de weg) maar via een contract aan een aantal geselecteerde vervoerders waaruit geïndiceerde bewoners dan zelf (voor een bepaalde tijdsduur) kunnen kiezen (concurrentie op de weg). Binnen veel aanbestedingscontracten wordt de uitvoeringskwaliteit gemonitord via al dan niet frequente tevredenheidsonderzoeken. Een andere tendens is het opzetten van zogeheten regiecentrales – al dan niet publiek. Kosten en baten daarvan zijn nog niet bekend.

De afgelopen tijd lag er een sterke druk op budgetten bij gemeenten en was er sprake van een dalende omzet in de branche (sinds 2013, waarbij deze in het 3e kwartaal 2015 voor het eerst weer iets is gestegen t.o.v. het voorgaande jaar, maar voor heel 2015 nog altijd negatief was).  Dit leidde ertoe dat in bepaalde gevallen inschrijvers onder de kostprijs inschreven om toch maar opdrachten binnen te halen. Moordende concurrentie en (te laag) rendement waren dagelijks onderwerp van gesprek.

Uitdaging
Het is evident dat te lage rendementen zich slecht verdragen met kwaliteit van vervoer en innovatie, zoals investeringen in schone en zuinige voertuigen.  De uitdaging is een integrale benadering van beleidsdoelen &  beleidsmogelijkheden en de organisatie  om mensen die dat nodig hebben passend vervoer (kwalitatief en financieel) te bieden. Dit betekent dat alle stakeholders (cliënten / cliënt organisaties / opdrachtgevers / taxi- en openbaar vervoerders)  zich bewust moeten zijn van hun eigen rol, en hoe deze rol kan bijdragen  in gezamenlijke oplossingsrichtingen waar alle stakeholders (al is het soms pas op de langere termijn)  van profiteren. Dat geldt ook voor onderzoeks- en adviesbureaus.

Ecorys
Ecorys heeft een team van onafhankelijke, betrokken en deskundige mensen die diverse onderzoeken en adviestrajecten inzake taxi- en doelgroepenvervoer voor  brancheorganisaties, landelijke, regionale en lokale overheden en voor zorgverleners hebben uitgevoerd. Onze mensen ondersteunen op basis van inhoud. En altijd door te luisteren en door te vragen.
Onze rol wordt gereflecteerd  in de bewezen referenties van onze mensen:

  • onafhankelijke rol in processen met relevante stakeholders
  • ondersteuning bij visievorming en beleidsontwikkeling
  • ondersteuning bij in kaart brengen en onderbouwing van beleidsmaatregelen zoals indicatiemogelijkheden, training en begeleiding, mobiliteitsmogelijkheden
  • ondersteuning bij het bepalen van kostprijzen, tarieven en bandbreedten ter voorkoming van irrealistische inschrijvingen
  • ondersteuning bij het schrijven van het eisenpakket en gunning criteria
  • monitoring en evaluatie van beleidsmaatregelen alsmede beoogde doelstellingen
  • reizigerstevredenheidsonderzoeken